Nowe przepisy o windach w blokach – przewodnik dla mieszkańców

Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowało projekt nowelizacji prawa, który od 2026 roku wprowadzi obowiązek montażu wind w wielu istniejących budynkach mieszkalnych wielorodzinnych oraz użyteczności publicznej. To ważna zmiana, która wpłynie na komfort życia mieszkańców, a także na funkcjonowanie wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych oraz rynek nieruchomości w Polsce.

Kogo dotkną nowe przepisy?

Zgodnie z projektem rozporządzenia, od 20 września 2026 r. windy będą obowiązkowe w:

• budynkach mieszkalnych wielorodzinnych mających co najmniej trzy kondygnacje,

• budynkach użyteczności publicznej mających dwie lub więcej kondygnacji,

• budynkach zamieszkania zbiorowego (np. hotelach) mających dwie lub więcej kondygnacji (z wyłączeniem terenów zamkniętych).

Obowiązek montażu windy będzie dotyczył także już istniejących bloków, które obecnie nie są w nie wyposażone, a w których konieczne jest zapewnienie osobom z niepełnosprawnościami dostępu do wszystkich kondygnacji, w tym piwnic.

Dlaczego zmiany są ważne?

Nowe przepisy mają na celu poprawę dostępności budynków dla osób z niepełnosprawnościami, seniorów oraz opiekunów z małymi dziećmi. Ułatwienie dostępu do mieszkań i przestrzeni wspólnych to krok w kierunku budownictwa bardziej przyjaznego i dostępnego dla wszystkich użytkowników.

Koszty i finansowanie inwestycji

Za montaż i dobudowę wind w istniejących budynkach zapłacą wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe, których w Polsce jest około 3,5 tysiąca. Koszty zależą od wielkości windy, rodzaju szybu i liczby przystanków, a szacunkowa cena jednego dźwigu to około 65 tys. zł. Poza tym należy uwzględnić coroczne badania techniczne oraz ewentualne naprawy.

Warto podkreślić, że mimo dofinansowań z Funduszu Dostępności prowadzonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego oraz ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, część kosztów pokryją sami mieszkańcy poprzez fundusze wspólnot i spółdzielni.

Alternatywa dla windy – pochylnie i inne rozwiązania

Jeśli montaż windy jest technicznie niemożliwy, budynek musi zostać dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami w inny sposób, np. przez wykonanie pochylni lub trwałych urządzeń podnoszących, które zapewnią dostęp do wszystkich kondygnacji.

Decyzje i procedury w spółdzielniach i wspólnotach

W przypadku spółdzielni mieszkaniowych decyzję o dobudowie windy obok organów statutowych muszą zaakceptować również właściciele lokali. To oznacza, że proces inwestycyjny będzie wymagał szerokiej współpracy i zgody mieszkańców.

Co to oznacza dla właścicieli mieszkań?

• Wzrost atrakcyjności mieszkań z windą – budynki dostosowane do potrzeb osób starszych i niepełnosprawnych zyskają na wartości i popularności.

• Nowe wyzwania dla zarządców nieruchomości – konieczność planowania inwestycji i zarządzania procesem dobudowy wind.

• Potencjalny wzrost kosztów utrzymania mieszkań – ze względu na koszty inwestycji i późniejsze utrzymanie wind, co może wpłynąć na ceny ofertowe.

• Możliwość wsparcia klientów w zakresie dofinansowań – znajomość dostępnych programów rządowych i funduszy może być atutem w obsłudze klientów.

Podsumowanie

Od 2026 roku polskie wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe staną przed obowiązkiem montażu wind w budynkach wielorodzinnych powyżej trzech kondygnacji oraz w budynkach użyteczności publicznej powyżej dwóch kondygnacji. To zmiana, która poprawi komfort i dostępność mieszkań, ale jednocześnie wiąże się z istotnymi kosztami i wymaga współpracy mieszkańców. Pośrednicy i biura nieruchomości powinni uwzględnić te zmiany w swojej działalności, ponieważ wpłyną one na rynek oraz oczekiwania klientów. Jednak jak zmieni się faktycznie sytuacja - czas pokaże!